Międzynarodowy Miesiąc Bibliotek Szkolnych – scenariusz

Propozycje zajęć dla uczniów szkół podstawowych w ramach obchodów miesiąca bibliotek szkolnych, których celem jest promocja biblioteki szkolnej oraz kształtowanie kultury czytelniczej wśród podopiecznych. Zajęcia podzielone są na 3 osobne lekcje biblioteczne, które można realizować w dowolnej kolejności.

Dzień 1 – Podróż po działach biblioteki

Uczestnicy: uczniowie starszych klas szkoły podstawowej

Cel ogólny:
  • poznanie pełnej oferty czytelniczej biblioteki
Cele szczegółowe, uczeń:
  • sprawnie porusza się po bibliotece
  • potrafi wyszukiwać pozycje książkowe
  • ćwiczy umiejętność selekcji i analizy informacji
  • poszukuje sposobów zachęcania innych do czytelnictwa
  • ćwiczy współpracę
Materiały pomocnicze:

Karta pracy Działy biblioteki

Materiał pomocniczy Projekt

Karta pracy Promocja biblioteki

Smartfony do fotografowania książek

Długopisy

Komputery z dostępem do Internetu i katalogu zbiorów bibliotecznych

Drukarka i kserokopiarka

Materiały do rysowania, malowania i wycinania

Czas trwania: 2 godziny (w liczniejszych klasach 2,5 godziny)

Przebieg zajęć:

Przygotowanie

1. Wprowadzenie – prowadzący podaje temat i cel zajęć.

2. Gromadzenie informacji – uczestnicy wykonują ćwiczenie (Karta pracy Działy biblioteki).

Realizacja

1. Wybór projektu – uczniowie wybierają formę pracy (Materiał pomocniczy Projekt) i dobierają się w grupy robocze.

2. Przygotowanie materiałów – grupy gromadzą i porządkują materiały potrzebne do wykonania zadania.

3. Wykonanie pracy – grupy realizują swoje projekty.

Podsumowanie

1. Prezentacja – poszczególne grupy przedstawiają swoje projekty.

2. Burza mózgów – klasa zastanawia się, w jaki sposób można zapoznać z projektami społeczność szkolną (Karta pracy Promocja biblioteki).

Karta pracy Działy biblioteki

(polecenie) Wybierzcie się na wycieczkę po bibliotece i sprawdźcie, jakie działy znajdują się w niej. Wybierzcie cztery najciekawsze z nich i wypełnijcie poniższą tabelę. Sfotografujcie wybrane książki.

Nazwa działu

Dlaczego warto go odwiedzić

Wybrane pozycje książkowe

Jak znaleźć ten dział

       
       
       
Materiał pomocniczy Projekt

Propozycje projektów

1. Plakat prezentujący ciekawe działy/pozycje czytelnicze w bibliotece.

2. Drzewo biblioteczne przedstawiające informacje o wybranych działach i książkach. Może to być np.:

  • rysunek drzewa, którego konary reprezentują działy biblioteki, a gałęzie wybrane pozycje (tu można wkleić wydrukowane zdjęcia książek)
  • drzewo 3D wykonane z dostępnych w bibliotece przedmiotów, w tym książek prezentujących poszczególne działy.

3. Ulotka informacyjna na temat wybranych działów ze zdjęciami książek i wskazówkami, jak szukać ich w katalogu bibliotecznym.

4. Krótki film/reklama/reportaż pokazujący trasę do wybranych działów i zachęcający do wypożyczenia konkretnych pozycji książkowych. Można dodać krótką recenzję wybranej książki lub rozmowę z pracownikiem biblioteki.

Karta pracy Promocja biblioteki

(polecenie) Zastanówcie się, w jaki sposób możecie zapoznać społeczność szkolną ze swoim projektem promującym bibliotekę, np. reklama w gazetce szkolnej lub na szkolnej stronie internetowej, zapraszanie klas na prezentację w czasie przerw/lekcji wychowawczych, organizowanie happeningów na szkolnym korytarzu.

Działanie

Do kogo jest skierowane

Czas realizacji

Potrzebne materiały

       
       
       

Dzień 2 – Korzystanie z zasobów biblioteki

Uczestnicy: uczniowie starszych klas szkoły podstawowej

Cel ogólny: samodzielne korzystanie z zasobów biblioteki
Cele szczegółowe, uczeń:
  • potrafi posługiwać się katalogiem zbiorów biblioteki,
  • umie wyszukiwać informacje z wykorzystaniem różnorodnych źródeł,
  • dostrzega korzyści wynikające z czytania książek,
  • ćwiczy współpracę.

Materiały pomocnicze:

Karta pracy Znajdź książki.

Materiał pomocniczy Zadanie.

Smartfony do fotografowania książek i/lub kręcenia filmów.

Kartki i długopisy.

Komputery z dostępem do katalogu zbiorów bibliotecznych.

Drukarka i kserokopiarka.

Materiały do rysowania, malowania i wycinania.

Czas trwania: 2 godziny (w liczniejszych klasach 2,5 godziny)

Przebieg zajęć:

Przygotowanie

1. Wprowadzenie – prowadzący podaje temat i cel zajęć.

2. Pokaz – nauczyciel demonstruje, jak poprawnie należy korzystać z katalogu zbiorów biblioteki.

3. Gromadzenie informacji – uczestnicy dzielą się na grupy i wykonują ćwiczenie (Karta pracy Znajdź książki).

Realizacja

1. Wybór formy pracy – uczniowie dobierają się w grupy robocze i omawiają zadanie (Materiał pomocniczy Zadanie).

2. Przygotowanie materiałów – grupy przeszukują katalog zbiorów i gromadzą materiały potrzebne do wykonania zadania.

3. Wykonanie pracy – grupy realizują swoje zadania.

Podsumowanie

1. Prezentacja – poszczególne grupy przedstawiają swoje prace, które później będą wystawione w bibliotece i w innych miejscach w szkole.

2. Sesja informacji zwrotnych – chętni dzielą się refleksjami z zajęć.

Karta pracy Znajdź książki

(polecenie) Wyszukajcie w katalogu zbiorów biblioteki podane pozycje książkowe.

Pozycje

Opis (np. rodzaj, tytuły, gatunek, dostępna ilość)

Dział

Słowniki

   

Stefan Żeromski

   

Ameryka Południowa

   
Materiał pomocniczy Zadanie

Zadanie: wykonanie plakatu (planszy) zachęcającego do czytania książek z różnych działów biblioteki.

Cel: propagowanie zbiorów biblioteki wśród uczniów i nauczycieli.

Formy: plakat/plansza, rysunek, kolaż, krótki film, reportaż, wystawa.

Przykładowe pomysły:

  • Poliglota – pracę można uatrakcyjnić, np. wybierając jakieś słowo lub hasło i zapisując je w kilku językach, można dołączać zdjęcia, odsyłacze do katalogu itp.
  • Ulubiona postać – portret (rysunek, zdjęcie, opis) charakteryzujący wybraną postać można wzbogacić dołączając np. jej ulubione słowo/określenie, zabawną sytuację z jej udziałem, zdanie lub krótki fragment najtrafniej ją opisujący itp.
  • Geograficzna Bucket List – zbiór informacji o miejscach, które warto (koniecznie trzeba) zobaczyć wraz z ciekawymi książkami i albumami na ich temat, ciekawostkami itp.
  • Historia pod lupą – praca prezentująca wybrany okres historyczny, wydarzenie historyczne lub postać historyczną z wykorzystaniem książek, czasopism, zdjęć, rycin itp. z mało znanymi szerszej publiczności faktami i ciekawostkami.

Dzień 3 – Audiobook dla najmłodszych

Uczestnicy: uczniowie starszych klas szkoły podstawowej

Cel ogólny:
  • nagranie audiobooka dla uczniów klas I–III
Cele szczegółowe, uczeń:
  • potrafi posługiwać się katalogiem zbiorów biblioteki,
  • wczuwa się w świat i przeżycia postaci przedstawionych w książkach,
  • ćwiczy współpracę,
  • doskonali umiejętność wyrażania emocji i odgrywania scenek.

Materiały pomocnicze:

  • Smartfony do nagrywania audiobooków.
  • Duży arkusz papieru lub tablica.
  • Kartki i długopisy.
  • Komputery z dostępem do katalogu zbiorów bibliotecznych.
  • Drukarka i kserokopiarka.
  • Materiały do rysowania, malowania i wycinania.
  • Rekwizyty przydatne do zilustrowania treści książek.
  • Drobne upominki dla zwycięzców konkursu.

Czas trwania: 2 godziny (w liczniejszych klasach 2,5 godziny)

Przebieg zajęć

Przygotowanie

1. Wprowadzenie – prowadzący podaje temat i cel zajęć.

2. Burza mózgów – uczestnicy zastanawiają się, jaka forma przekazu będzie dla najmłodszych uczniów atrakcyjna (np. czytanie tekstu z podziałem na role tak, aby wyrazić emocje postaci, muzyka lub inne odgłosy w tle, wyrazy dźwiękonaśladowcze, rysunki lub zdjęcia ilustrujące treść itp.). Nauczyciel zapisuje pomysły uczniów na dużym arkuszu papieru (tablicy).

3. Dyskusja – uczestnicy dzielą się na grupy. Każda grupa wybiera jedną książkę z działu dla najmłodszych (najlepiej taką, którą uczniowie znają).

Realizacja

1. Adaptacja książki – uczniowie przeglądają książkę i wybierają fragmenty, które chcą nagrać. Decydują, jak połączą je ze sobą tak, aby słuchacze poznali całą treść.

2. Podział ról – uczniowie dzielą się pracą: ustalają, kto będzie czytał poszczególne role, kto będzie narratorem, kto będzie odpowiedzialny za odgłosy/oprawę muzyczną oraz zdjęcia ilustrujące treść a kto za nagrywanie.

3. Wykonanie pracy – grupy realizują swoje zadania. Czas nagrania to 5–10 minut.

Podsumowanie

1. Prezentacja – poszczególne grupy przedstawiają swoje audiobooki pozostałym członkom klasy.

2. Konkurs – klasa wybiera najlepszy audiobook. Jego twórcy otrzymują drobne upominki od biblioteki.

Autor: Anna Kiełczewska
Wychowawca, nauczyciel, trener rozwoju osobistego, autorka licznych publikacji z zakresu wychowania, pedagogiki i psychologii. Posiada wieloletnie doświadczenie w pracy z dziećmi, młodzieżą i rodzicami w szkołach polskich i holenderskich